Panele fotowoltaiczne

Wśród wszystkich sektorów OZE (Odnawialnych Źródeł Energii) w Polsce, rynek fotowoltaiki rozwija się najszybciej. Według doniesień Instytutu Energetyki Odnawialnej, Polska utrzyma się na 5. miejscu w Unii Europejskiej w przyroście nowych mocy pozyskanych z modułów. Dodatkowo, obroty na krajowym rynku fotowoltaiki w 2020 roku przekroczą 5 mld zł, a moc zainstalowana w PV wyniesie nawet 2,5 GW. Przedstawimy, co należy mieć na uwadze, importując panele fotowoltaiczne.

Panele fotowoltaiczne – specyfikacja

Na przestrzeni dziesięcioleci, ceny paneli fotowoltaicznych spadły drastycznie. Między 2008 a 2012 rokiem, ceny modułów spadły aż o 80%. Jest to uwarunkowanie doskonaleniem technologii oraz przenoszeniem produkcji do krajów o niższych kosztach pracy.

Na rynku dostępnych jest wiele rodzajów modułów fotowoltaicznych o różnych specyfikacjach. Najważniejszymi różnicami są:

  • długość życia modułu (20-25 lat);
  • ochrona przed zasoleniem (do instalacji na obszarach przybrzeżnych);
  • materiał (polikrystaliczny lub monokrystaliczny);
  • wydajność ogniwa (np. 17%);
  • materiał części przedniej, powłoki;
  • liczba komórek, np. 60 komórek na panel (6 x 10);
  • materiał części tylnej;
  • wymiary komórek w module;
  • materiał, z którego została zrobiona rama;
  • wymiary panela fotowoltaicznego;
  • waga panela;
  • maksymalny pobór prądu;
  • moc znamionowa;
  • maksymalne napięcie;
  • zakres temperatury pracy;
  • maksymalna ładowność;
  • typy kabli i złączy (samodzielne komponenty również muszą być zgodne z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa produktu);
  • długość kabla;
  • tolerancja napięcia wyjściowego.

Chcąc sprowadzić panele fotowoltaiczne, powinieneś mieć ustalone chociaż podstawowe parametry towaru. Dzięki wytycznym, dostawca będzie w stanie przedstawić Ci najbardziej odpowiedni produkt.

Producenci modułów fotowoltaicznych

Krajem zajmującym pierwsze miejsce w produkcji paneli fotowoltaicznych są Chiny. W Państwie Środka produkuje się ponad 70% światowej ilości paneli fotowoltaicznych na rynku. Changzhou w chińskiej prowincji Jiangsu jest jednym z głównych ośrodków produkcji paneli. W tej prowincji przodującymi zagłębiami także są Wuxi, Yangzhou oraz Suzhou. W prowincji Zhejiang najwięcej produkuje się w m.in. w Ningbo, a w prowincji Guangdong – w Foshan i Shenzhen.

Z ankiety przeprowadzonej przez IEO, najwięcej modułów sprzedanych na polskim rynku pochodziło z Chin – prawie jedna trzecia całkowitej sprzedaży.

Kolejnym krajem produkującym moduły fotowoltaiczne jest Korea Południowa. Udział Korei Południowej w światowej produkcji paneli wynosi 6%. Jest ona także jednym z popularniejszych źródeł modułów na polskim rynku. Następne plasuje się Malezja, Europa oraz Indie.

Światowa produkcja modułów fotowoltaicznych w 2018 r.
Światowa produkcja modułów fotowoltaicznych w 2018 r., dane: Statista

Niestety, panele mają swoją żywotność, a nie istnieją wystarczające, jasne wytyczne, dotyczące zajmowania się zużytymi modułami oraz komponentami. Ten problem jest najbardziej ewidentny w Chinach, gdzie brak jakichkolwiek regulacji recyklingu paneli fotowoltaicznych. Rządy powinny wytyczyć procedury oraz wyznaczyć odpowiedzialnych za powstałe odpady.

Kto generuje najwięcej energii z paneli?

Miażdżącą przewagę z generowaniu elektryczności pozyskanej z paneli fotowoltaicznych mają Chiny. Największy producent modułów na świecie wygenerował prawie 180 000 GWh w 2018 roku.

Na drugim miejscu produkcji modułów fotowoltaicznych pod względem mocy plasują się Stany Zjednoczone (81 000 GWh). Niedaleko za nimi znajduje się Japonia, Niemcy oraz Indie.

Elektryczność wygenerowana z paneli fotowoltaicznych w 2018 r.
Elektryczność wygenerowana z paneli fotowoltaicznych w 2018 r., dane: Irena

Transport modułów fotowoltaicznych

Niezwykle łatwo jest uszkodzić kruche panele fotowoltaiczne w transporcie. Najbardziej niepożądane są niewidoczne dla oka pęknięcia, które w przyszłości mogą doprowadzić do poważnego uszkodzenia całego systemu.

  • Panele fotowoltaiczne powinny być przewożone w przeźroczystych opakowaniach tak, aby można było dostrzec ewentualne wady, nie naruszając warstwy wierzchniej.
  • Najlepiej jest je przewozić w pozycji pionowej, by zmniejszyć nacisk pojedynczej tafli. Między panelami powinny być wstawione separatory. Dzięki należytemu oddzieleniu, panele są chronione podczas transportu od obtłuczeń między sobą.
  • W celu zwiększenia ochrony, należy nałożyć na ostre krawędzie dodatkowe zabezpieczenie.
  • Innym sposobem opakowywania paneli jest rozdzielenie ich do osobnych kartonów, by połączyć je w opakowaniu zbiorczym.
  • Jako importer możesz zabezpieczyć się korzystając z systemów kontrolujących dostawę – jeśli panel zostanie uszkodzony, łatwiej będzie dociec przyczyny i zyskać odszkodowanie.

Jak wygląda przewożenie paneli na palecie? Na jednej palecie mieści się zazwyczaj 20-30 paneli średniej wielkości. Wytrzymała paleta powinna być większa od paneli tak, by waga było rozłożona równomiernie.

W przypadku rozmieszenia paneli poziomo, najpierw na dno należy położyć kawałek kartonu, z przekątną większą niż panele. Pierwszy panel kładzie się szklaną częścią do góry, a na to nakłada się płaty kauczukowe lub warstwę kartonu. Kolejne panele kładzie się szklaną częścią do dołu, a ostatni – szkłem do góry, także wkładając między nie płaty oddzielające.

Narożniki powinny zostać zabezpieczone, a całość przewinięta taśmami. Następnie, należy owinąć wokół ładunku folię przeźroczystą oraz zabezpieczyć taśmą klejącą. Najlepiej byłoby, gdyby taśma miała nadrukowaną instrukcję obchodzenia się z ładunkiem.

Paletę z ładunkiem można załadować w kontenerze i wyprawić np. statkiem kontenerowym.

Oznaczenie ładunku

Aby pracownicy mający styczność z przesyłką wiedzieli, jak należy się z nią obchodzić, ważne jest oznaczenie załadowanej palety oraz jej ładunku znakami:

  • paleta niepiętrowalna (not stackable);
  • „ostrożnie kruche” (fragile);
  • „chronić przed wilgocią” (keep dry);
  • „góra” (up here).
Oznaczenia przy transporcie paneli fotowoltaiczych
Oznakowanie ładunku z panelami fotowoltaicznymi, Solarwatt

Cło na panele fotowoltaiczne

Opłacenie należności celnych to jeden z wielu obowiązków importera. Kody celne oraz stawki celne można znaleźć w systemach taryfowych- polskim ISZTARZE – Informacyjnym Systemie Zintegrowanej Taryfy Celnej lub TARIC – Zintegrowanej Taryfie Wspólnot Europejskich.

Cło na za światłoczułe elementy półprzewodnikowe, włączając fotoogniwa, nawet zmontowane w moduły lub tworzące panele; diody elektroluminescencyjne (LED) (8541409000) wynosi 0%. Tak atrakcyjne cło sprawia, że opłaca się sprowadzać moduły fotowoltaiczne zza granic Unii Europejskiej.

Certyfikaty na panele fotowoltaiczne

W systemie paneli fotowoltaicznych istnieją dwa zestawy elementów: zasilania (mierniki, falowniki, przełączniki izolacyjne DC) oraz panelu, czyli złącza, moduły montażowe i śledzące. Importer powinien dopilnować, by wszystkie te komponenty były zgodne z wymaganiami Unii Europejskiej.

Głównym dokumentem europejskim regulującym wprowadzane na rynek panele fotowoltaiczne to Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 305/2011 dotyczące wyrobów budowlanych. Panele fotowoltaiczne znajdują się pod kodem 20: „Konstrukcyjne wyroby metalowe i wyroby pomocnicze” w załączniku nr IV.

Polska ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz.U. 2004 nr 92 poz. 881) określa wymogi wyrobu budowlanego jakim są modele fotowoltaiczne, by dopuszczono go do obrotu.

Oto niektóre z kwestii, które należy wziąć pod uwagę przy imporcie paneli fotowoltaicznych:

  • certyfikat Zakładowej Kontroli Produkcji (ZKP), świadczący o zgodności z normą PN-EN 1090-01;
  • spełnienie normy PN-EN 1090-01 określa, że producent ma prawo do wystawienia deklaracji właściwości użytkowych DWU;
  • posiadanie oznaczenia CE oraz deklaracji zgodności, uwzględniając Europejską Normę zharmonizowaną (hEN) lub Europejską Ocenę Techniczną dla wyrobów budowlanych;
  • w oparciu o Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/19/UE, tzw. WEEE, moduły należy oznaczyć przekreślonym kontenerem;
  • dodatkowym atutem jest ustosunkowanie się do ISO 9050, dotyczącego szkła w obiektach budowlanych.

Najpierw sprawdza się, czy towar podlega normom zharmonizowanym. W sytuacji, gdy podlega, zostaje wydana europejska ocena techniczna oraz oznacza się wyrób oznakowaniem CE. Takim wyrobem są moduły fotowoltaiczne.

Jeśli tylko produkt nie spełnia w bezpośredni sposób ustalonych norm krajowych i nie jest objęty normą zharmonizowaną, istnieje konieczność uzyskania Krajowej Oceny Technicznej. Taki wyrób oznakowuje się znakiem budowlanym B.

Panele fotowoltaiczne znak CE a B

Nie ma powodów by sądzić, że wielkość popytu na moduły fotowoltaiczne zmaleje. Dzięki zerowej stawce celnej, import paneli jest opłacalny. Należy jednak dopilnować, by towar był zgodny z przepisami na rynku docelowym, a transport przebiegł pomyślnie.